Case 14: Nhận vốn đầu tư từ nhà đầu tư nước ngoài

Hoàn cảnh

Doanh Nghiệp X là công ty khởi nghiệp công nghệ (startup), đơn vị vận hành sàn thương mại điện tử hàng đầu Việt Nam. Công ty đang có nhu cầu tiếp nhận nguồn vốn từ các quỹ đầu tư nước ngoài để duy trì sức cạnh tranh và mở rộng mạng lưới, thu hút thêm người dùng.

Vấn đề

Tại Việt Nam, khi một nhà đầu tư nước ngoài mua một cổ phần thì doanh nghiệp cũng phải làm các thủ tục theo quy định, trung bình thời gian hoàn thành hồ sơ, thủ tục mất từ 4 – 5 tháng. Quy trình này rất không thuận lợi cho một công ty tại Việt Nam khi muốn phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại thị trường quốc tế.

Giải pháp

Chính sách thuế quan tốt, nhiều ưu đãi, nhân sự chất lượng và hệ thống pháp lý mạnh mẽ khiến doanh nghiệp X muốn biến mình trở thành một công ty thuộc Singapore. Tháng 05/2021, Doanh Nghiệp X đã cho thành lập Công Ty Offshore Y tại Singapore, sau đó làm thủ tục mua lại cổ phần của Doanh Nghiệp X và trở thành công ty mẹ vào tháng 07/2021. Ngay trong tháng 08/2021, Công Ty Offshore Y đã huy động được 94 triệu USD từ nhà đầu tư Đài Loan ở vòng gọi vốn Series E. Công Ty Offshore Y cũng có thể tìm đường IPO ở thị trường nước ngoài thông qua SPAC (Special purpose acquisition company – Công ty mua lại mục đích đặc biệt), là các công ty rỗng, không có hoạt động thương mại nào. Mục đích duy nhất của SPAC là huy động vốn thông qua IPO để hợp nhất hoặc mua lại một công ty khác và đưa công ty đó lên sàn.

Trước doanh nghiệp X, nhiều startup khác cũng đã có những động thái tương tự khi lập công ty ở ngoài Việt Nam (thường là Singapore hoặc Hong Kong) rồi đầu tư ngược lại vào pháp nhân trong nước, có thể kể đến như Vntrip OTA, Base, Luxstay, Cốc Cốc, Telio, Topica.

Bài học

Không phải tự dưng, Singapore được mệnh danh là “thiên đường” khởi nghiệp. Ở quốc đảo này, không cần biết người đứng sau startup là ai, chỉ cần bạn đủ điều kiện mở doanh nghiệp – nhất là trong lĩnh vực công nghệ và sáng tạo đổi mới – sẽ hưởng những ưu đãi mà chẳng nơi nào ở Đông Nam Á có được. Ngoài ra, startup còn dễ thu hút nhân tài, gọi vốn và IPO thông qua SPAC.